Nieuwsgierig naar morgen

Vijf jaar geleden, op 1 oktober 2020, begon ik als iQ Coach. Wat is er in de afgelopen jaren veel gebeurd en wat heb ik veel geleerd. Ik ben niet meer dezelfde persoon als vijf jaar geleden. Dit jubileum is dan ook een mooie aanleiding voor mij om stil te staan: wat betekent mijn werk voor mij en voor de mensen met wie ik werk? Waar gaat het ten diepste om in mijn werk?

‘Relationeel ploeteren’

Deze woorden hoorde ik vorig jaar voor het eerst in een interview met psychiater Jim van Os. Die twee woorden raakten me diep. Ze gaven me taal voor wat ik doe in mijn werk als coach. Ik praatte erover met mijn cliënten en veel van hen herkenden hierin wat wij doen in onze sessies. Ze benoemden dat het zo belangrijk is dat ik daar niet (alleen) zit als hulpverlener, maar juist als mens. Dat mijn echt aanwezig en beschikbaar zijn als mens maakt dat ze zich veilig voelen. Om ook mens te zijn en te kijken naar wat er zich binnen in hen afspeelt. Jim van Os benoemt dat als ‘dat er iets gaat stromen tussen twee mensen’. Door iemand die naast je staat kan er ruimte ontstaan om te zoeken, om te worstelen, om woorden te vinden voor dat wat je van binnen voelt, om op een nieuwe manier naar jezelf te kunnen kijken.

Voor mij staat het begrip ‘relationeel’ in relationeel ploeteren voor een oneindig vertrouwen hebben in (de potentie van) mijn cliënt. Mijn cliënt kan daarop leunen en vanuit die veilige bedding onderzoeken. Het aandurven om te gaan verkennen en ontdekken kan alleen vanuit een veilige basis. Het is belangrijk dat de basis veilig is, want dat betekent dat het ook veilig is als het even niet lukt of als je een stapje zet en struikelt. Hoe mooi is het als de coach met milde ogen naar je kijkt, zodat je leert om ook met milde ogen naar jezelf te kijken.

Dat leunen in die relatie voelt voor mij als coach op een bepaalde manier ook wederkerig: mijn cliënt heeft een oneindig vertrouwen in mij en daarop kan ik als het ware ook leunen. De samenwerking met mijn cliënten is professioneel en persoonlijk tegelijk. Het is een zoektocht om daarin het evenwicht te vinden en te houden en ook dat doen we als coach en cliënt samen door dit regelmatig te bespreken.

Het is ook ploeteren. En dat kan zwaar zijn. Omgaan met gevoelens van eenzaamheid omdat je geen werk hebt en er buiten valt, omdat je weinig tot geen contacten hebt en het je te veel energie kost om nieuwe contacten op te bouwen of dat er zoveel speelt dat er geen ruimte over is om anderen te ontmoeten, overleefd hebben door te camoufleren en daardoor alleen maar op de ander gericht te zijn waardoor je niet meer kunt voelen wat jijzelf wilt en wie jijzelf nu eigenlijk bent, het leven als zwaar ervaren door de telkens terugkerende depressies, worstelen om je eigen gebruiksaanwijzing te ontdekken en die ook te leren hanteren in een maatschappij die niet lijkt te zijn afgestemd op mensen die anders denken of doen…

Ploeteren is volhouden, juist als het zwaar en moeilijk wordt, niet opgeven, de ander niet opgeven, met vallen en ook weer opstaan. Soms schuurt het en dan is het samen onderzoeken: wat gebeurt er tussen ons en hoe kunnen we daarin samen ontwikkelen? Telkens in ons lijf voelen en waarnemen: wat gebeurt er nu, en hoe kunnen we daarmee leren zijn? Het is een proces dat onvoorspelbaar is, soms moeizaam en soms moeiteloos.

Door samen relationeel te ploeteren kan er weer toekomst en perspectief komen. Doordat de ander in jou gelooft kun je beetje bij beetje ook weer in jezelf gaan geloven. En dan midden in dat proces van ploeteren hoor ik mijn cliënt – die al jong in haar leven voelde dat het leven van haar niet hoeft – opeens verwonderd zeggen: “Ik ben nieuwsgierig naar morgen, het hoeft vandaag niet langer op te houden”.

Luister hier het marathon-interview met psychiater Jim van Os terug waarin hij spreekt over
relationeel ploeteren. 

Zie andere relevante blogartikelen